Renal Denervasyon Tedavisi

Renal denervasyon, böbrek arterlerine giden sinirlerin ortadan kaldırılmasına yönelik gerçekleştiren az girişimsel (minimal invaziv) bir prosedürdür. Sempatik sinir sistemi üzerine yapılan bu prosedür, tansiyonun kontrol altına alınamaması halinde oldukça etkilidir. Yüksek tansiyon, günümüzde en sık karşılaşılan sağlık sorunlarından biridir. Tansiyonun düzenli ölçümlerle 14,9’un üzerinde bulunması olarak tanımlanır. Yüksek tansiyon ya da bir diğer adıyla hipertansiyon, hayati tehlikeye neden olabilecek ciddi bir durumdur.

Renal denervasyon yöntemi, yüksek tansiyonun ilaçlarla kontrol altına alınamadığı hallerde alternatif bir tedavi yöntemi olarak uygulanır. Bazı durumlarda ilaç etken maddesi ya da doğrudan ilaçlara alerjisi olan kişiler için de ön prosedürel işlemler uygulanmadan doğrudan renal denervasyon tedavisi tercih edilebilir. Yenilikçi bir tedavi metodu olan bu yöntem, sağlık alanında uluslararası ölçekte otoriter kurum olarak kabul edilen ABD merkezli FDA tarafından onaylanmıştır. 

Renal Denervasyon Tedavisi Nedir?

Renal denervasyon, çoğunlukla böbreklere yönelik olmakla birlikte doku ya da organlarda bulunan sinir ağlarının yakılarak zayıflatılması prosedürlerini içeren yenilikçi bir tedavi metodudur. Tansiyon ilacının düzenli kullanılmasına karşın tansiyonun düşmemesi halinde tercih edilir. Ayrıca ilaçlara ve ilaçların etken maddelerine alerjisi olan kişiler için de ideal bir tedavi yöntemidir.

Dirençli hipertansiyon vakalarında son dönemde hastalara da önemli ölçüde bir konfor sağlayarak etkili sonuçlar alınabilmesini mümkün hale getiren renal denervasyon tedavisi, yeni bir yaklaşımdır. Bu uygulamada en temel amaç böbreklerden beyne gönderilen sinyalleri azaltarak sempatik sinir sisteminin hipertansiyon üzerindeki etkisini en aza düşürmektir.

Renal Denervasyonun Hipertansiyon Tedavisindeki Rolü

Hipertansiyon, kan basıncının 14’e 9 ve daha yüksek seviyede düzenli olarak ölçülmesi ile karakterize bir sağlık sorunudur. Yapılan araştırmalar hipertansiyonun günümüzde oldukça yaygın gözlemlenen bir sağlık sorunu olduğunu ortaya koymuştur. İlgili çalışmalara göre yaklaşık olarak; erkeklerin %25’inde, kadınların ise %20’sinde yüksek tansiyonu sorunu vardır.

Her ne kadar yaygın olarak gözlemlenen bir sorun olsa da hipertansiyon tedavisinde kullanılan yöntemler son derece sınırlıdır. Bu kapsamda renal denervasyon tedavisi, yeni geliştirilen bir teknik olmasına karşın oldukça kıymetlidir. Renal arterler üzerine uygulanan bu yöntem ile artık hipertansiyon tedavisinde daha etkili sonuçlar almak mümkündür.

Renal denervasyon yöntemi, etkili bir teknik olmanın yanı sıra hipertansiyon tedavisinde birçok açıdan önemli bir role sahiptir. Bunlardan biri de bu tedavinin ilaçlı tedavilerin ortaya çıkarabileceği olası komplikasyonları önleme konusunda alternatif bir metot olmasıdır. Hipertansiyonun kontrol altına alınması amacıyla uygulanan ilaçlı tedavilere ek olarak renal denervasyon da kullanılabilir.

Renal denervasyon tedavisi sayesinde hipertansiyon hastalarının günlük olarak kullandıkları tansiyon ilacı adedini daha kontrollü bir noktaya taşımak mümkündür. Özellikle birden fazla ilacın kullanıldığı tedavi süreçlerinde bu uygulama, hastaların tedavi sürecini daha konforlu geçirmesini sağlama açısından avantajlıdır. 

Renal Denervasyon Tedavisi Hangi Hastalar için Uygundur?

Renal denervasyon, tansiyonun kontrol altına alınmadığı durumlarda tercih edilen bir uygulamadır. İki veya üç hipertansiyon ilacı kullanımına rağmen kontrolün sağlanamaması halinde oldukça etkilidir. Özellikle tansiyon ölçümlerinde 14/9 seviyesinin düzenli olarak tespit edilmesi ve ilaçların dirençli hipertansiyonu gidermemesi durumunda renal denervasyon uygulanır.

Bunun yanı sıra renal denervasyon ameliyatı, ilaçlara karşı alerjik reaksiyonu bulunan hipertansiyon hastaları için de uygundur. Böylelikle ilaç kullanımı nedeniyle ortaya çıkabilecek komplikasyonların önlenmesi mümkündür. Ayrıca ilaç yükünün yüksek olduğu ve hastanın fazla sayıda ilaç alması gerektiği hallerde renal denervasyonla hipertansiyon kontrol altına alınabilir.

Genel olarak renal denervasyon tedavisine uygun olan hasta ve hasta gruplarını şu şekilde sıralamak mümkündür:

• Düzenli ilaç kullanımında intolerans yaşayan tansiyon hastaları
• Kan basıncında meydana gelen dalgalanmaların sık olduğu hastalar ve stabil olmayan kan basıncı değerlerinde
• Dirençli hipertansiyon sorunu yaşayan kişiler

Bunların yanı sıra hipertansiyon hastalarının yaşam kalitelerini artırmak maksadıyla da renal denervasyon tekniğinin kullanılması mümkündür. İlaçlı tedavilerden farklı olarak ilaç yükünü önemli ölçüde azaltan bu metot, hastaların yaşam kalitesini artırarak gündelik aktivitelere katılımını kolaylaştırır. 

Renal Denervasyon İşlemi Nasıl Yapılır?

Renal denervasyon, oldukça basit bir uygulamadır. Yaklaşık olarak 1 saat içerisinde tamamlanan prosedürlere ev sahipliği yapar. Anestezi ile birlikte uygulanan renal denervasyon tedavisinin uygulama süreci şu şekildedir:

• İlk olarak hasta lokal anestezi ile uygulamaya hazırlanır.
• Çok büyük oranda kasıktan olacak şekilde giriş yapılır.
• Damarlara ya da vücut boşluklarına giriş yapabilen minimal boyutlu kateter adı verilen tüpler, böbrek damarları hedeflenerek yönlendirilir.
• Kateterin hedef alana ulaşmasından sonra radyo frekansları ve ultrason enerjisi kullanılarak böbrek arterlerinde bulunan sempatik sinirler yakılır ve etkisiz hale getirilir.

Bu aşamaların ardından yerleştirilen kateter çıkarılır ve uygulama tamamlanır. Renal denervasyondan sonra hasta çoğunlukla aynı gün taburcu edilebilir. Bazı durumlarda ise hastanın bir günlük süre ile gözetim altında tutulması olasıdır. 

Renal Denervasyon Tedavisinin Avantajları ve Riskleri

Renal denervasyon, hipertansiyon tedavisinde birçok açıdan önemli avantajlar sağlayan bir uygulamadır. Hızlı sonuç alınması, düşük seviyede riskler, kolay uygulanabiliyor olması ve hastanın konforu açısından oldukça fayda sağlar. Tedavinin avantajları;

• İlaçlı uygulamalardan sonuç alınamaması halinde etkilidir.
• İlaçsız bir tedavi yöntemidir ve ilaçların neden olabileceği olası komplikasyonları önler.
• İlaç yükünü azaltarak tansiyonun kontrol altına alınmasını sağlar.
• Tansiyonun uzun vadede kontrol altına alınmasını destekleyebilir.

Renal denervasyon ayrıca bazı hastalar için potansiyel kap-damar sağlığı sorunlarını önlemeye yönelik bir etki de gösterebilir. Bununla birlikte uygulamanın bazı riskleri de vardır. Çok nadiren gözlemlenmekle birlikte enfeksiyona sebebiyet verebilir. Damar hasarı ya da kanama gibi komplikasyonlar gelişebilir. Yine çok nadiren gözlemlenen komplikasyonlardan biri de renal arterde daralmalıdır. 

Renal Denervasyon Tedavisinin Sonuçları ve Etkileri

Renal denervasyon, uygun hastalarda uygulanmasında halinde dirençli hipertansiyonun giderilmesinde oldukça etkilidir. Tedavinin sonuçları ve etkileri, hastanın uyumlu olmasıyla doğrudan ilişkilidir. Bununla birlikte tedavi, oldukça geniş bir hasta grubunda kullanılabilecek ölçüde kapsamlı sonuçlar vadeder.

Bazı araştırmalara göre renal denervasyonun 5-10 mmHg arasında sistolik tansiyonda düşüş sağladığı gösterilmiştir. Uygulamanın olumlu etkilerinin tam olarak ne zaman ortaya çıkacağına ilişkin kesin sonuçlar elde edilmemekle birlikte genellikle birkaç hafta sonra dirençli hipertansiyonda kontrolün sağlanması olanaklıdır. Ayrıca bazı hastalarda renal denervasyon tedavisi, ilaç dozunun azaltılmasına yönelik de etki göstermiştir. 

Renal Denervasyon Tedavisinden Sonra Hastaların Dikkat Etmesi Gerekenler

Renal denervasyon, her ne kadar ciddi komplikasyonlara neden olmayan bir uygulama olsa da cerrahi bir işlemdir. Vücuda kesi açılarak uygulanır. Dolayısıyla uygulamadan sonra hastanın dikkat etmesi gereken bazı önemli noktalar vardır. Bunlar;

• Uygulama sonrasında ilk günlerde ağır egzersizlerden kaçınmakta fayda vardır.
• Uzman hekim önerileri mutlaka dikkate alınmalıdır.
• Tansiyonun düzenli olarak takip edilmesi ve bu takibin kayıt altına alınması gerekir.
• Uzman hekim önerileri doğrultusunda ilaç kullanımı devam etmelidir.

Bunların yanı sıra renal denervasyon sonrasında düzenli kontrollerin aksatılmaması da önemlidir. Mutlaka tansiyon düzenli olarak ölçülmeli, kayıt altına alınmalı ve uzman hekim gözetiminde kontroller yapılmalıdır. 

Renal Denervasyon ve Geleneksel Tedavi Yöntemlerinin Karşılaştırılması

Renal denervasyon, hipertansiyon tedavisinde uygulanan geleneksel tekniklere göre birçok avantaj sağlar. Geleneksel yöntemlere göre daha kalıcı bir çözümdür. Uzun vadede etki gösterebilir. İlaçlı tedavilerde ilaçların neden olabileceği olası komplikasyonları ortadan kaldırır. Çok düşük ve lokal olarak yan etki gösterir.

Geleneksel yöntemler, hasta konforu açısından da bazı durumlarda zorlayıcı olabilir. İlaçlı tedavilerin düzenli, günlük ve belirli düzen içerisinde takip gerektirmesine karşın renal denervasyon, tek seferlik bir işlemdir. Buna karşın geleneksel yöntemler, daha geniş bir hasta grubuna uygulanabilir. Renal denervasyonda ise bazı sınırlılıklar bulunabilir. 

Renal Denervasyon Tedavisi ile İlgili Güncel Araştırmalar

Renal denervasyon tedavisi, FDA tarafından onaylanmış bir işlemdir. Günümüzde yaygın olarak hipertansiyon tedavisinde uygulanmaya başlanmıştır. Yapılan çalışmalara göre yaşam tarzı değişiklikleri ve ilaç kullanımı ile uygulanan tedavilere alternatif olarak renal denervasyonun da uygulanabileceğini göstermiştir. Özellikle bu metotların uygulandığı ve arzu edilen sonuçların alınamadığı hastalar için renal denervasyon, başta ABD olmak üzere dünya genelinde yaygın olarak tercih edilen bir işlemdir.

Renal Denervasyon Tedavisi ile ilgili Sıkça Sorulan Sorular